Het kabinet begint vandaag zijn besprekingen met de oppositie over de Voorjaarsnota. In die nota staan allerlei voostellen om de begroting voor dit jaar aan te passen.

Tweeënhalve week geleden, vlak voor het meireces, rondde het kabinet het overleg daarover met de regeringspartijen al af, maar het wil nu eerst de wensen van de oppositie polsen. Pas als dat is gebeurd, en plannen mogelijk zijn aangepast, wordt de nota gepresenteerd.

Op zoek naar miljarden

Het kabinet moet op zoek naar miljarden omdat er allerlei uitgaven zijn of worden gedaan die in de formatie nog niet waren voorzien. Zo gaat er onder meer extra geld naar een energietoeslag voor lage inkomens, naar de compensatie van de ‘spaartaks’ (naar aanleiding van een uitspraak van de Hoge Raad) en naar defensie.

Het lijkt wel duidelijk dat de coalitie van plan is bedrijven en mensen met vermogen zwaarder te belasten. Het gaat dan onder meer over de overdrachtsbelasting op een tweede huis en de belasting voor grootaandeelhouders in “Box 2”.

Alle fractievoorzitters uitgenodigd

Premier Rutte en minister Kaag van Financiën hebben de fractievoorzitters van alle oppositiepartijen in de Tweede Kamer uitgenodigd voor een individueel gesprek over hun wensen. Volgens Rutte gebeurt dat omdat het kabinet een breed draagvlak belangrijk vindt en omdat in de formatie is afgesproken dat het kabinet de dialoog wil zoeken.

“Maar heel eerlijk, ook los van dat brede draagvlak, komen we natuurlijk in de Eerste Kamer simpelweg zetels tekort”, erkende de premier vorige maand. De regeringspartijen hebben in de Eerste Kamer samen 32 zetels, dat zijn er zes te weinig voor een meerderheid.

De manier waarop de Voorjaarsnota wordt voorbereid, is volgens Rutte “echt anders dan andere jaren”, maar ook “een zoektocht”. Het kabinet staat dus open voor overleg met alle partijen, maar heeft getalsmatig waarschijnlijk vooral belangstelling voor de wensen van GroenLinks en PvdA (samen 14 zetels in de senaat) en JA21 (formeel niet in de Eerste Kamer, maar in de praktijk via de fractie-Nanninga 7 zetels).

PvdA en GroenLinks voeren gesprekken samen

De fractieleiders Kuiken (PvdA) en Klaver (GroenLinks) zullen de gesprekken met Rutte en Kaag samen voeren. Kuiken herhaalde gisteren bij WNL op Zondag dat bestrijding van de ongelijkheid voor haar prioriteit heeft. Als voorbeelden van concrete punten noemde ze verhoging van het minimumuurloon naar zeker 14 euro en het aanpakken van schijnconstructies, zodat meer mensen een vast contract krijgen. Verder moeten vermogenden meer belasting gaan betalen.

JA21 wil onder meer dat de volledige koppeling van de AOW aan het minimumloon wordt hersteld (een wens die eerder ook door de Eerste Kamer werd uitgesproken), en dat het stikstoffonds er niet komt.

Het is de bedoeling dat de gesprekken tussen kabinet en oppositie deze week worden gehouden. De afgelopen weken is er nog niet gepraat, omdat het reces was. Rutte en Kaag zijn van plan na de besprekingen met de oppositie in de tweede helft van mei verder te gaan met het overleg in de coalitie. De Voorjaarsnota moet uiterlijk 1 juni naar de Tweede Kamer.